“AİLE İÇİ İLETİŞİM”

AİLE: “TOPLUMSAL YAŞAMIN PROVASI”

Aile içi iletişim eşlerin birbirleri ile, babanın çocuklar ile, annenin çocuklar ile, ve çocukların kendi aralarında kurdukları iletişimdir. Aile içi iletişimin biçimi çocuğun kişilik gelişiminde çok büyük etkiye sahiptir. Aile içi iletişimi belirleyen ve şekillendiren anne babanın tutumlarıdır. Aile çocuğun toplumsal yaşama hazırlandığı yer olması bakımından çok önemlidir. Ailesinde “ ben değerliyim” duygusunu yaşayan, seçimlerine saygı duyulan bir çocuk kendine ve başkalarına güvenmeyi ve başkalarına saygı duymayı öğrenir. Topluma kolayca uyum sağlar. Ailesinde “ ben değersizim” duygusunu yaşayan çocuk ise bütün insanlığın ortak ihtiyacı olan “değerli olma” duygusunu yaşamak için başka yollara başvurur. Çete kurma, madde kullanımı buna birer örnektir.

 İLETİŞİMİ ENGELLİYORUZ… NASIL MI??

* Etkin dinlemeyerek; cevap vermek için dinleme, çocuk kendinin dinlenmeye değer olmadığını düşünebilir.

* Emir cümleleri kurarak; kalk, yüzünü yıka, sessiz ol…

* Gözdağı verip konuşarak; “ödevini bitirmezsen televizyonu unut!!” Gücenme, kızgınlık ve öfke duygularını tetikler.

* Sürekli öğüt vererek; “yerinde olsam planlı çalışırdım” ..çocuk anne babaya bağımlı olabilir ve kendi çözüm yollarını oluşturamaz.

* Yargılayıp-eleştirerek; “ yine mi bitiremedin” “zaten başarsaydın şaşardım” ..çocuğun benlik saygısını düşürür ve kendini yetersiz biri olarak görmesine neden olur.

* Sürekli överek: “harika yapıyorsun”. Çocuk ailenin beklentilerinin çok yüksek olduğunu düşünebilir, anne babanın kendisini yönlendirmek için kurnazlık yaptığını düşünebilir.

 * Ad takarak-alay ederek; “koca bebek, sulugöz”…çocuk da kendini bu şekilde etiketler.

* Sürekli soru sorarak-sınayarak-sorgulayarak;

“neden, sen ne dedin, kim, nasıl….”Çocukta güvensizlik ve kuşku oluşabilir, cevapları karşısında eleştirilirse hayır demeye, kaçmaya ya da yarı doğru cevap vermeye yönelebilir.

“AİLEMİZDE İLETİŞİM SORUNLARI OLMASAYDI NE GÜZEL OLURDU…”

NELER YAPABİLİRİZ???

Þ Büyük küçük herkesin bir fikri vardır ve bu saygıya değerdir görüşünü benimsemek..

Þ Açık davranmak; “şöyle bir sorunumuz olduğunu düşünüyorum.”

Þ Sorumluluk verip desteklemek; “yemeğini döke saça da olsa kendin yiyorsun”..

Þ Her şeyi hazır sunmamak; mücadele etmesini sağlamak.

Þ Anne baba olarak çocuklarınıza ayırdığınız gibi kendinize mutlaka zaman ayırarak..

Þ Manevi yaşamın sağlıklı gelişimi için katı dini kurallar ve cezalandırılma korkusu yaşatmamak..

Þ Meşgulken değil rahat olduğunuz zamanları çocuğunuzla geçirmek..

Þ Başkalarıyla kıyaslamamak..

Þ Sabrı elden bırakmamak..

Þ İyi bir dinleyici olmak, gönülden dinlemek..

Þ Koşulsuz sevmek ve kabul etmek; “ne yaparsan yap seni hep seveceğim”..

Þ Anne ve baba olarak birbirinizi sevmek ve birbirinize saygı duymak..

Sevgili anne babalar,

Gelişim uzun bir süreçtir. Aile içinde sağlıklı iletişimi oluşturmak uzun zaman alabilir. Ama önemli konularda hassas davrandığınızda mutlaka olumlu sonuç elde edeceksinizdir. Önceleri yaptığınız hataları ve sergilediğiniz olumsuz tutumları düşünüp “keşke yapmasaydım” diye düşünebilirsiniz fakat söylediğimiz gibi gelişim uzun  bir süreçtir ve hataları telafi etme imkanı verir. Telafi etmek istediğinizde çocuklarınızın da ne kadar affedici olduğunu göreceksiniz. Geç kalmış değilsiniz.

Bütün anne-babaların nihai amacı çocuklarının “kendi ayakları üzerinde durması”nı sağlamaktır. Bu konuda en büyük görev anne babaya düşer. Her ne kadar çocuklarımız kendilerine has özellik ve mizaca sahip olsalar da biz çabalayarak onları şekillendirebiliriz.

Gerekli bakış açısı ve kuralları bir sisteme oturttuğumuzda zamanla kendiliğinden devamı gelecektir. Böylelikle sizlere de anne baba olmanın ve insan yetiştirmenin keyfini doya doya yaşamak kalır.

   Betül ALTINTAŞ

Psikolojik Danışman